Jak wiatr może rozszarpać maszynę o wadze 17 ton, gdy samolot wydaje się lecieć z prędkością nadświetlną? Co robi piorun i czego nie robi do samolotu? Cześć, to Ola Stanisławska i Piotrek Stanisławski, podcast Crazy naa. Dziś opowiemy Wam o dziwnych katastrofach lotniczych. Ich wspólną cechą jest to, że główną rolę odgrywają siły natury, a znacznie mniejsze problemy techniczne. Na pewno będzie piorun, będą inne zjawiska naturalne. Na razie nie zdradzamy wszystkiego, żeby to było zaskoczeniem.
Wprowadzenie do tematu katastrof lotniczych
Ten temat wynika między innymi z faktu, że jesteśmy fanami serialu dokumentalnego "Disaster in the Sky" i tuż przed tragedią ta druga seria również czasem emituje odcinki poświęcone katastrofom lotniczym, i fascynują nas one w sposób masochistyczny. Szczególnie, ponieważ kiedyś bardzo często lataliśmy zawodowo. Dziennikarze i dlatego, że oglądaliśmy te seriale, zawsze sprawdzaliśmy i nadal sprawdzamy w samolocie, gdzie są najbliższe wyjścia awaryjne i co się dzieje ogólnie, i jak wygląda to, kiedy załoga pokazuje te różne rzeczy machając rękami.
Metodyka bezpieczeństwa w locie
Nie ignorujemy tego, raczej próbujemy się dowiedzieć, gdzie są kamizelki, i kwestia rozpychaczy. Polecamy tę metodę w szczególności. Zawsze fascynowały nas te incydenty lotnicze, bo nie chodzi tylko o katastrofy, jest to trochę niezdrowe, wiecie co? Tak, to prawda. Byliśmy zainteresowani aspektami inżynieryjnymi, może zewnętrznymi. Ponieważ jest wiele aspektów lotnictwa, które... no nie do końca są nam zrozumiałe. Mianowicie, prawdopodobnie, gdybyśmy zagłębiali się głębiej, coś byśmy zrozumieli.
Katastrofa lotu NLM City Hopper 431
W każdym razie, teraz wykopię dla Was listę. No, najbardziej dziwne to niektóre z wielu dziwnych wypadków spowodowanych głównie siłami natury. Niektóre z nich znajdziecie w katastrofach w powietrzu. Nie mówię o nich wszystkich od razu. To nie jest reklama. Nie wiem o National Geographic czy Disney, ale można tam je znaleźć po prostu dlatego, że lubimy i zawsze mieliśmy, więc jest to bardziej inspiracja.
Pierwsza historia z 1981 roku to dość dawne czasy, ale z miejsca nie bardzo odległego, ponieważ z Holandii, co jest tutaj dość ważne. Mówimy o locie NLM City Hopper 431. NLM to KLM, tylko wtedy było NLM, co oznacza ich City Hopper, to ich podwodny statek, można powiedzieć, obsługujący te krótkie linie. Prawdopodobnie nadal istnieje, tak jak wiem.
Warunki atmosferyczne nad Holandią
I tutaj mówimy o locie, który leciał z Rotterdamu do Eindhoven-Holland, to lot krótkodystansowy obsługiwany przez Fokker F28. To jest samolot jetowy krótkodystansowy, to była nieco powiększona wersja Fera, obsługująca 85 pasażerów, ale tym razem leciał. No, można powiedzieć prawie pusty, ponieważ było tylko 17 pasażerów. Na pokładzie było czterech członków. Co jest ważne tutaj, to dość nietypowa sytuacja pogodowa nad Europą w tym momencie.
Było zablokowane pole wysokiego ciśnienia nad zachodnią Europą. Było na pewno ciepło na ten czas roku. Nad Irlandią zbliżał się układ niskiego ciśnienia, przynoszący dużo chłodnego powietrza. Inny układ niskiego ciśnienia zbliżał się z południowego zachodu nad Portugalią. Wszystko to zbiegało się nad Holandią, i tam, nic niezwykłego, ale zawsze powodującego spektakularne zjawiska, nastąpiło: konfiguracja powietrzna.
Mechanizm powstania wiatru w skrajnych warunkach
Była warstwa chłodnego powietrza, która wypychała warstwę ciepłego powietrza, która była blisko ziemi, więc w rzeczywistości było to dokładnie odwrotnie niż normalna sytuacja. Ponieważ chłodne powietrze opada cięższe, ciepłe powietrze unosi się wyżej, ale w tym przypadku dynamika była inna. Gdy dwa takie układy zderzyły się, powstał wiatr o prędkościach burzowych, który uderzył w samolot z ogromną siłą. Maszyna ta nie była przygotowana na tak ekstremalne warunki, które stworzyła natura.
Rola piorunów w katastrofach
Co robi piorun i czego nie robi do samolotu? Pioruny są częstym elementem takich historii, ale rzadko są bezpośrednią przyczyną katastrofy w sensie fizycznym rozszarpania kadłuba. Często jednak powodują awie elektroniczne, które mogą prowadzić do utraty sterowania. W przypadku omawianego lotu głównym winowajcą był jednak wiatr, a nie uderzenie pioruna. To pokazuje, że natura ma wiele twarzy i nie zawsze to błysk jest najgroźniejszy.
Analiza przyczyn technicznych i atmosferycznych
Wiatr o prędkościach powyżej 100 węzłów może zniszczyć konstrukcję samolotu, jeśli nie jest on odpowiednio wyważony. W przypadku Fokkera F28, który był starszym modelem, struktura mogła nie wytrzymać tak dużych obciążeń dynamicznych. To nie był przypadek, w którym pilot popełnił błąd, lecz sytuacja, w której maszyna została zniszczona przez siły, które nie mają logicznego wyjaśnienia dla zwykłego obserwatora. Inżynierowie lotniczy muszą brać pod uwagę takie scenariusze przy projektowaniu nowych maszyn.
Podsumowanie lekcji z historii z 1981 roku
Te historie uczą nas, że nawet przy najlepszych zabezpieczeniach, natura może zaskoczyć. Nie można polegać wyłącznie na procedurach, gdy warunki atmosferyczne są tak skomplikowane. Nasz zespół zachęca do uważnego obserwowania pogody przed lotem, ale też do zrozumienia, że niektóre zjawiska są nie do przewidzenia. To nie jest reklama, ale przypomnienie o tym, jak ważna jest wiedza o meteorologii w lotnictwie.
Podziękowania i informacje o wsparciu
Zanim przejdziemy do samej historii, chcielibyśmy bardzo podziękować Wam, zwłaszcza tym z Was, którzy finansowo wspierają tworzenie tego podcastu. Jeśli którykolwiek z Was chciałby dołączyć, gorąco zachęcamy do tego, ponieważ po prostu ułatwia nam to poświęcenie się skupieniu na tym zajęciu. Zapraszamy do odwiedzenia naszego konta Patronite lub przy kawie. Linki znajdziecie w opisie odcinka.
Pasowałoby również dodać, że wiecie, możecie się do nas subskrybować. Ponieważ jesteśmy obecni na wszystkich głównych platformach podcastowych, i tych, które nie mają znaczenia. No, to jest punkt. Mamy nadzieję, że ten artykuł dostarczył Wam wielu ciekawych informacji i zachęcił do dalszego poznawania tematyki lotniczej. Do zobaczenia w następnym odcinku, gdzie omówimy kolejne przykłady z historii lotnictwa.