Rada Powiatu Nowosądeckiego wystąpiła do Ministra Edukacji z formalnym apelem o cofnięcie projektu rozporządzenia. Dokument ten przewiduje całkowitą likwidację domów wczasów dziecięcych, które od 1 stycznia 2027 roku przestaną funkcjonować jako publiczne placówki systemu oświaty.
Stosunek samorządu do planowanych zmian
Samorząd terytorialny wyraża stanowczy sprzeciw wobec zamierzeń ministerstwa, wskazując na brak przekonujących argumentów w uzasadnieniu projektu. Urzędnicy podkreślają, że nie przeprowadzono rzetelnej analizy skutków społecznych i finansowych proponowanych zmian.
W ocenie radnych likwidacja tych placówek jest rozwiązaniem daleko idącym i niezgodnym z zasadą proporcjonalności. Nie przedstawiono również alternatywnych rozwiązań legislacyjnych, które mogłyby osiągnąć cele wskazane przez projektodawcę bez całkowitego wyeliminowania instytucji.
Szczególny przykład: Piwniczna-Zdrój
Dom Wczasów Dziecięcych w Piwnicznej-Zdroju stanowi unikalny punkt odniesienia przy omawianiu tej sprawy. Placówka ta posiada niemal osiemdziesięcioletnią tradycję i we wrześniu 2027 roku obchodzić będzie swoje 80-lecie istnienia.
Obiekt został niedawno oddany do użytku po kosztującym ponad 9 milionów złotych generalnym remoncie. Inwestycja ta była sfinansowana w dużej mierze z funduszy Polskiego Ładu, co czyni likwidację placówki szczególnie dotkliwą z punktu widzenia finansowego.
Placówka została rozbudowana o nowoczesną bazę noclegową i dydaktyczną oraz dostosowaną do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Mimo zakończenia tej kosztownej inwestycji, placówka może zostać objęta planowanym zamknięciem.
Tradycja edukacji w Beskidzie Sądeckim
Domy wczasów dziecięcych pełnią kluczową rolę w realizacji zadań wychowawczych i profilaktycznych. Współpracują one z parkami narodowymi, nadleśnictwami oraz lokalnymi przedsiębiorcami na rzecz rozwoju społeczności.
W Piwnicznej-Zdroju wykorzystuje się wyjątkowe walory przyrodnicze Beskidu Sądeckiego jako naturalne środowisko do edukacji ekologicznej i prozdrowotnej. Turnusy, warsztaty terenowe oraz zajęcia integracyjne są organizowane w celu rozwijania kompetencji społecznych uczniów.
Likwidacja domów oznaczałaby przerwanie prawie stuletniej tradycji prowadzenia działalności na rzecz dzieci i młodzieży. Byłoby to niepowetowana strata dla dziedzictwa edukacyjnego powiatu oraz całego kraju.
Rezerwacje pobytów jako dowód potrzeb
Domy wczasów dziecięcych posiadają rezerwacje pobytów na lata sięgające końca 2028 roku. Fakt, że placówki cieszą się dużym zainteresowaniem i mają zapewnione miejsca dla uczniów, potwierdza ich konieczność dalszego funkcjonowania.
Zmiana charakteru działalności lub organizowanie krótszych pobytów nie świadczy o utracie znaczenia tych instytucji. Samorząd argumentuje, że współczesna szkoła potrzebuje większej liczby miejsc na edukację pozaformalną i regionalną.
Koszty inwestycji i zasady legislacji
W latach 2025-2026 powiat przeznaczył ponad 9 milionów złotych na modernizację obiektu w Piwnicznej-Zdroju. Likwidacja placówki po tak dużych nakładach finansowych narusza zasadę zaufania obywateli do państwa.
Projekt nie uwzględnia wpływu likwidacji domów na jednostki samorządu terytorialnego, które przez wiele lat ponosiły znaczne wydatki na ich rozwój. Nie wskazano również, w jaki sposób zadania realizowane obecnie będą wykonywane po zamknięciu placówek.
W dobie wyzwań zdrowotnych dzieci i młodzieży potencjał domów powinien być rozwijany, a nie likwidowany. Samorząd apeluje o podjęcie rzeczywistego dialogu z środowiskiem oświatowym przed finalizacją zmian.
Komunikat skierowany do instytucji państwowych
Przyjęte stanowisko zostanie przekazane Minister Edukacji oraz Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Dokument trafi również do Związku Powiatów Polskich, Małopolskiego Kuratora Oświaty oraz Konwentu Powiatów Województwa Małopolskiego.
Stanowisko zostanie wysłane także Marszałkowi Województwa Małopolskiego i Wojewodzie Małopolskiemu. Gminy powiatu nowosądeckiego oraz parlamentarzyści z regionu otrzymają również informację o decyzji rady.
Rada Powiatu Nowosądeckiego oczekuje na wycofanie projektu rozporządzenia z procesu legislacyjnego w najbliższym czasie. Liczy, że środowisko samorządowe i edukacyjne zostanie wysłuchane przed podjęciem ostatecznych decyzji.